با ما همراه باشید

فرهنگی و هنری

سرنوشت یک نهاد انقلابی در آستانه دهه فجر

منتشر شده

در

نهاد انقلابی جهاددانشگاهی در ۱۶ مرداد سال ۱۳۵۹ در استمرار حرکت انقلاب فرهنگی، توسط ستاد انقلاب فرهنگی منصوب امام خمینی (ره) تشکیل شد و به نظر رهبر معظم انقلاب اسلامی جهاددانشگاهی فقط یک نهاد نیست، بلکه یک فرهنگ است، یک سمت‌گیری و حرکت است. هر چه بتوانیم ما این فرهنگ را در جامعه گسترش دهیم و آن را پایدار و استوار کنیم کشور را به سمت سربلندی و عزت و استقلال حقیقی بیشتر پیش برده‌ایم.

 امام خمینی (ره) در پیام نوروزی سال ۱۳۵۹ خود فرمود: “باید انقلاب اساسی در تمام دانشگاه‌های سراسر ایران بوجود آید.” این پیام به جان دانشجویان عضو انجمن اسلامی دانشگاه‌ها نشست و احساس مسوولیت کردند. دانشگاه‌ها پس از تعطیلات نوروزی کار خود را آغاز کرده و اعضای گروه‌های چپ‌گرا که اغلب در دانشگاه‌ها اتاق جنگ درست کرده بودند به توطئه‌های خود ادامه می‌دادند.

تب و تاب انقلاب فرهنگی داغ بود و مباحث دانشجویی و دانشگاهی بیشتر به انقلاب فرهنگی و چگونگی آن می‌پرداخت، مطابق برنامه از پیش تعیین شده، از هر انجمن اسلامی نماینده‌ای در اتحادیه انجمن‌های اسلامی دانشجویان حضور داشت و در جلسات آن برای تعطیلی یکباره دانشگاه‌ها برنامه‌ریزی می‌کردند. انقلاب فرهنگی در اردیبهشت ماه سال ۵۹ کلید خورد و لازمه این دگرگونی برای تصمیم گیری های اساسی تعطیل شدن دانشگاه‌ها بود.

همچنان فضای کشور در رابطه با انقلاب فرهنگی ملتهب بود، کلاس‌های دانشگاه تعطیل و بدنبال آن کنترل ورود و خروج دانشگاه بدست دانشجویان انجمن اسلامی افتاد و با ایجاد محدویت برای گروهک‌هایی که دانشگاه‌ها را به اتاق جنگ تبدیل کرده بودند، موجب شده بود، گروهک‌های التقاطی از این ماجرا سخت عصبانی شوند و همراه با گروهک‌هایی که پس از پیروزی انقلاب اسلامی قارچ‌گونه رشد کرده بودند و با هدفی دیگر در دانشگاه حضور داشتند و غائله‌های قومیتی کردستان و ترکمنستان و خلق مسلمان را هدایت می‌کردند، از حرکت انقلاب فرهنگی بدگویی و بعضاً آن را با انقلاب فرهنگی چین و یا تفتیش عقاید شبیه‌سازی ‌می‌کردند.

امام خمینی در بیست و سوم خرداد سال ۱۳۵۹ با صدور حکمی از حرکت انقلاب فرهنگی دانشجویان حمایت کرد و دستور تشکیل ستاد انقلاب فرهنگی را صادر فرمود. یکی از مسوولیت‌های مهم ستاد، سامان دادن به وضع دانشگاه‌ها و برای بهره‌مندی هر چه بیشتر از امکانات دانشگاه و توانمندی اساتید و جذب اعضای هیات علمی بود.

جهاد دانشگاهی چگونه تشکیل شد؟  

دو ماه پس از تشکیل ستاد انقلاب فرهنگی، جهاد دانشگاهی به عنوان یک نهاد انقلاب اسلامی در شانزدهم مرداد ماه سال ۵۹ تشکیل شد. هدف از تشکیل جهاد دانشگاهی، استفاده از ظرفیت نیروی انسانی و تجهیزاتی دانشگاه در توسعه علمی و فناورانه کشور در خدمت به تحقق اهداف انقلاب اسلامی بود. در این مصوبه جلال‌الدین فارسی نماینده ستاد انقلاب فرهنگی،  مهندس حسن رحیم‌زاده هیأت علمی دانشگاه پلی‌تکنیک و مهندس محمدحسین تهرانی‌زاده عضو هیات علمی مدرسه عالی راه و ساختمان(استاد)، سعید کلانترنیا (نماینده جهاد سازندگی)،  رضا بیگدلی (کارمند)،  محمدمهدی آخوندی دانشجوی دانشگاه علوم پزشکی ایران (دانشجو) اعضای نخستین شورای عالی جهاد دانشگاهی را تشکیل می‌دادند. با ترمیم اعضای ستاد انقلاب فرهنگی با موافقت حضرت امام دو دانشجو به انتخاب جهاددانشگاهی به عضویت ستاد انقلاب فرهنگی در آمدند و در اولین دیدار اعضای ستاد انقلاب فرهنگی با امام به عنوان اعضای ستاد انقلاب فرهنگی عضویت آنان رسمیت یافت. پس از تبدیل ستاد انقلاب فرهنگی به شورای عالی انقلاب فرهنگی، این دونماینده دانشجو به انتخاب جهاددانشگاهی به عنوان‌ عضو شورای عالی حضور داشتند.

با بازگشایی دانشگاه‌ها اساسنامه جهاد دانشگاهی در آذرماه سال ۶۵ تغییر کرد، در اساسنامه جدید نقش مشارکت در اداره دانشگاه‌ها از اساسنامه جهاد حذف شد، اما گسترش فعالیت‌های فرهنگی و تحقیقاتی در راستای خودباوری نسل جوان و رفع وابستگی کشور این مورد توجه قرار گرفت.

در این اساسنامه برای جهاددانشگاهی شورای مرکزی مرکب از ۹ نفر پیش بینی شد که رئیس شورا به عنوان رییس شورای مرکزی منصوب شد. در این دوره تا سال ۱۳۷۰ که مجددا اساسنامه جهاد تغییر پیدا کرد و عضویت دو نماینده از جهاددانشگاهی در شورایعالی بدلایلی! به یک نفر تقلیل پیدا کرد.

دیدگاه شورای انقلاب فرهنگی درباره جهاد دانشگاهی در سال ۶۹ تغییر کرد، این شورا از نهاد انقلابی جهاد دانشگاهی به عنوان پلی میان صنایع و دانشگاه‌ها یاد کرد و دو وظیفه عمده یعنی انجام تحقیقات علمی و فعالیت‌های فرهنگی همچنان به عهده این نهاد گذاشته شد.

به نظر می‌رسد طیف متنوع فعالیت‌ها و حوزه ماموریت جهاد دانشگاهی آنرا به نهادی علمی و فرهنگی با تاکید بر حوزه پژوهش مبدل کرده است. می‌توان گفت موفقیت‌های جهاد دانشگاهی که عملا نهادی عمومی و غیر دولتی، اما متصل به دانشگاه هاست در حوزه پژوهش به خصوص در دوران دفاع مقدس و سالهای اخیرکه کشور گریبانگیر تحریم‌های اقتصادی است، بیشتر نمود و بروز داشته و دارد. دستاوردهای این نهاد برآمده از انقلاب در عرصه علمی و تحقیقاتی چشمگیر است. این ظرفیت تولید دانش بنیان را به منزله جایگزین تولید منبع بنیان، فرصتی را برای جهاد دانشگاهی فراهم می‌آورد که با تکیه بر تجارب و سوابق خود در هدفمندسازی و کاربردی کردن دانش و پروژه‌های تحقیقاتی آن هم با روحیه جهادی و نه بروکراتیک، جهش علمی کشور را بیشتر کند.

نگاهی به هیئت امنای جهاد دانشگاهی  

در اساسنامه جدید جهاددانشگاهی که هم اکنون درحال اجرا است تشکیلات جهاد هیأت امنایی تعریف شد و برای جهاد رئیسی پیش‌بینی شده بود که با انتخاب هیات امنا و تایید شورای عالی انقلاب فرهنگی و حکم رییس جمهور و شورای عالی انقلاب فرهنگی برای مدت سه سال منصوب می‌شد. هیئت امنای جهاد دانشگاهی به عنوان «عالی‌ترین مرجع سیاست‌گذاری» این نهاد شناخته می‌شود. ترکیب هیئت امنا عبارت است از رییس جهاددانشگاهی، سه عضو جهاد دانشگاهی، سه نماینده‌ی دولت ، دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی و نماینده‌ی نهاد رهبری در دانشگاه‌ها است.

در حال حاضر دکتر حمیدرضا طیبی (رئیس جهاددانشگاهی و رئیس هیأت امنا)، دکتر محمدعلی زلفی گل (وزیر علوم، تحقیقات و فناوری)، دکتر بهرام عین‌اللهی (وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی)، حجت الاسلام مصطفی رستمی (رئیس نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه‌ها)، دکتر سید مسعود میرکاظمی (معاون رئیس جمهور و رئیس سازمان مدیریت برنامه ریزی کشور)، حجت الاسلام سید سعید رضا عاملی (دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی)، دکتر عبدالحسین شاهوردی (عضو هیأت علمی و رئیس پژوهشگاه رویان جهاد دانشگاهی)، دکتر محسن قرنفلی (عضو هیأت علمی و مشاور رئیس جهاد دانشگاهی) و دکتر محمدحسین ایمانی خوشخو (عضو هیأت علمی و رئیس پارک علوم و فناوری‌های نرم و صنایع فرهنگی جهاد دانشگاهی) اعضای هیات امنای این نهاد را تشکیل می‌دهند.

آیا کامران دانشجو گزینه ریاست جهاد دانشگاهی است؟  

یکی از خبرگزاری‌های رسمی کشور، روز دوشنبه چهار بهمن‌ماه خبری با عنوان «کامران دانشجو گزینه احتمالی جهاد دانشگاهی» منتشر کرد. به نظر می‌رسد، انتشار این خبر به معنای تکرار وقایع سال ۸۹ و انتصاب دکتر یادگاری به عنوان سرپرست جهاد دانشگاهی است. چنین تصمیمی برخلاف مصوبات جلسه یکصد و پنجاه و سوم هیات امنای جهادانشگاهی است. هیات امنای جهاد دانشگاهی در جلسه‌ای که در هجدهم تیر ماه سال ۹۹ برگزار شد، اعضا این جلسه به این نتیجه رسیدند که کمیته‌ای ۳ نفره از اعضای هیات امناء برای معرفی گزینه‌های پیشنهادی رئیس جهاددانشگاهی پس از پایان دوره سه ساله تشکیل شود. همچنین مدیران ادوار جهاددانشگاهی درباره انتخاب رئیس جهاد دانشگاهی اظهار نظر کنند. بر اساس مصوبه این جلسه، کمیته ۳ نفره موظف است تا ۳ نفر را با ۱۰ سال سابقه کار در جهاد دانشگاهی به هیات امنا معرفی کنند. در صورتی که هیات امنا برای انتخاب رئیس جهاد دانشگاهی از میان کاندیدهای پیشنهادی به جمع‌بندی نهایی نرسد، می‌تواند بر اساس صلاحدید خود حداکثر ۳ نفر دیگر را به عنوان کاندیدا معرفی کند.

انتشار این خبر را می‌توان از دو وجه مورد بررسی قرار داد. نخست وجه رسانه‌ای؛ رسانه‌ها با توجه به رسالتی که بر عهده دارند، موظف هستند تا اخبار بی‌طرفانه به جامعه ارسال کنند. انتشار یک خبر بر اساس شنیده‌ها و بی‌توجهی به مصوبات هیات امنای جهاد دانشگاهی نشان از تعجیل و هیجان رسانه‌ای دارد. از جهت دیگر هم این موضوع را می‌توان مورد بررسی قرار داد؛ اگر تصمیم بر این است تا که رییس جهاددانشگاهی خارج از مصوبات و با توجه به جریان‌های سیاسی انتخاب شود ماهیت اصلی این نهاد برآمده از انقلاب اسلامی خدشه‌دار خواهد شد.

 

ادامه مطلب
برای افزودن دیدگاه کلیک کنید

یک پاسخ بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

فرهنگی و هنری

افزایش تعداد بانوان تذهیب‌کار در عصر معاصر/ وضعیت معیشت هنرمندان سخت است

منتشر شده

در

توسط

رئیس پژوهشکده هنرهای سنتی پژوهشگاه میراث‌فرهنگی و گردشگری مطرح کرد: وضعیت معیشت هنرمندان در عصر معاصر بسیار سخت و آنها که فعال هستند از روی عشق و علاقه فعالیت دارند. اینکه بتوانند از این راه امرار معاش کنند امکان ندارد و بیشتر آنها شغل دیگری دارند و در کنار آن شغل، تذهیب نیز کار می‌‌کنند.

 این روزها نمایشگاه زرین نگاره‌های قرآنی در محل وزارت میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی برگزار شده و تا ۱۴ اردیبهشت ۱۴۰۱ از ساعت ۹ تا ۱۴ به جز پنجشنبه و جمعه میزبان بازدیدکنندگان است.

سید عبدالمجید شریف زاده (رئیس پژوهشکده هنرهای سنتی پژوهشگاه میراث‌فرهنگی و گردشگری) با اشاره به آنکه در این نمایشگاه ۴۵ اثر تذهیب از ۲۵ هنرمند شاخص در این رشته به نمایش درآمده‌است، گفت: این آثار متعلق به هنرمندان معاصر هستند که همه آنها از جمله هنرمندان خاص و شاخص کشور هستند. این کارها انتخاب شده و بسیار برجسته هستند و می‌توان آنها را کارهای منحصر به فردی در حوزه تذهیب نامید. از این هنرمندان برای شرکت در این نمایشگاه دعوت به عمل آمده است و از میان آثاری که خلق کرده بودند چند اثر را برای نمایش در نمایشگاه انتخاب و ارسال کردند. کار خاصی از سوی ما سفارش داده نشده بود و هنرمندان متناسب با آثاری که در حوزه تذهیب قرآن داشتند از جمله سرلوح، عطف قرآن، اسماء‌الله، فاتح‌الکتاب و… ارسال کردند.

او درخصوص این مهم که آیا انتخاب این آثار با هدف خاصی انجام گرفته یا فلسفه خاصی در پس برگزاری این نمایشگاه وجود دارد، گفت: یکی از مهم‌ترین ویژگی‌های  تذهیب آن است که از ابتدای امر برای تزیین قرآن مورد استفاده بود و از این رو ارتباط تذهیب با قرآن و کتابت قرآن بسیار نزدیک است. برخی از تذهیب‌ها برای تاکیداتی که در کتابت وجوددارد و حتا برای سر لوحه‌ها مورد استفاده بود و البته در طول تاریخ دچار تحولاتی شده که بنابر شرایط و ویژگی‌های اجتماعی و روحیات هنرمند رقم خورده است. اما در کل می‌توان گفت هیچگاه این ارتباط تنگاتنگ بین قرآن و تذهیب کم رنگ نشده است. این مهم‌ترین ویژگی است که معمولا در حوزه کتابت قرآن کریم مورد توجه قرار می‌گیرد. از این رو همواره مذهب‌کاران در رابطه با قرآن فعالیت‌های خاص خود را دارند و آثاری در این حوزه خلق می‌‌کنند. از دیگر سو این روزها با قرار گرفتن در ماه مبارک رمضان و البته شب‌های احیا توجه بیشتر به قرآن و کتابت آن مد نظر قرار گرفته است.

شریف‌زاده در پاسخ به این سوال که کتابت و تذهیب قرآن کریم طی قرن‌ها با فراز و فرودهای خاصی که ناشی از شرایط اجتماعی و اقتصادی بوده همراه شده است، اکنون و در عصر معاصر این تغییرات چگونه است، گفت:‌ نمونه کارهایی که در دوره معاصر انجام می‌گیرد، پرکارتر و زیباتر است. هرچه جلوتر می‌رویم شاهد آن هستیم که هنرمندان سعی می‌‌کنند کارها را زیباتر خلق کنند از این رو شاهد آن هستیم که در عصر معاصر، آثار تذهیب خلق شده نسبت به عصرهای گذشته از تکنیک قوی‌تر و بهتر و البته رنگ‌های متنوع‌تر و طرح‌های جدیدتر برخوردار هستند. درواقع می‌توان گفت علاوه بر پیشرفت در تکنیک به کار گرفته شده در تذهیب شاهد تنوع در طرح ‌ها و نقش‌های تذهیب‌کاران نیز هستیم. ظرافت و زیبایی آن نیز قابل توجه است.

او با اشاره به آنکه استفاده از رنگ‌هایی مانند طلا و لاجورد در تذهیب‌های عصر حاضر بیشتر شده‌است، گفت: از آنجا که امکان دسترسی به طلا بیشتر شده از این رو طلا اندازی در کارها بیشتر دیده می‌شود.

به گفته رئیس پژوهشکده هنرهای سنتی پژوهشگاه میراث‌فرهنگی و گردشگری، بیشتر آثاری که در این نمایشگاه به نمایش  گذاشته شده است از آن بانوان است و این روزها شاهد روی آوردن هنرمندان خانم به این حوزه هستیم و حتا تعداد بانوان مذهب‌کار از آقایان بیشتر شده است. شاید بتوان دقت عمل و ظریف کاری و حوصله بیشتر خانم‌ها یکی از دلایل روی آوردن آنها به کار تذهیب دانست.

شریف‌زاده در ادامه در پاسخ به این سوال که آیا در عصر حاضر همانند قرون میانی،‌ سفارش کار تذهیب و کتابت قرآن کریم به هنرمندان قابل توجه است و آیا می‌توانند از این راه  امرار معاش کنند، گفت: خیر. متاسفانه اینگونه نیست. وضعیت معیشت هنرمندان در عصر معاصر بسیار سخت و دشوار شده و آنهایی که فعال هستند از روی عشق و علاقه فعال هستند و اینکه بتوانند از این راه امرار معاش کنند امکان ندارد و بیشتر آنها شغل دیگری دارند و در کنار آن شغل، تذهیب نیز کار می‌‌کنند.

رئیس پژوهشکده هنرهای سنتی پژوهشگاه میراث‌فرهنگی و گردشگری درخصوص فعالیت‌هایی که این مجموعه می‌تواند در حوزه هنرهای سنتی داشته باشد، نیز گفت: بیشترین فعالیت ما در حوزه معرفی و شناخت این هنرمندان و آثارشان است و همچنین می‌توانیم فضایی برای نمایش آثار آنها و معرفی‌شان ایجاد کنیم.

منبع: ايلنا

ادامه مطلب

فرهنگی و هنری

«برادران لیلا»ی سعید روستایی در مسابقه اصلی کن

منتشر شده

در

توسط

جدیدین ساخته سعید روستایی به عنوان یکی از فیلم‌های بخش مسابقه هفتاد و پنجمین جشنواره فیلم کن انتخاب شد.

 فهرست فیلم‌های هفتاد و پنجمین جشنواره فیلم کن اعلام شد و فیلم «برادران لیلا» جدیدترین ساخته سعید روستایی به عنوان یکی از فیلم‌های بخش مسابقه اصلی برای کسب نخل طلای بهترین فیلم رقابت می‌کند.

این فیلمساز جوان پس از دو فیلم «ابد و یک روز» و «متری شیش و نیم» که در گیشه و جشنواره‌ها با استقبال خوبی مواجه شدند، «برادران لیلا» را در قالب یک درام اجتماعی در تهران ساخته است.

هفتاد و پنجمین جشنواره فیلم کن از ۱۷ تا ۲۸ می (۲۷ اردیبهشت تا ۷ خردادماه) به صورت حضوری برپا خواهد شد.

 

 

ادامه مطلب

فرهنگی و هنری

مهرنوش شریعتی فردا به خاک سپرده می‌شود

منتشر شده

در

توسط

پیکر مهرنوش شریعتی، هنرمند جوان نمایش عروسکی فردا، 3 فروردین ماه به خاک سپرده می‌شود.

میترا کریمخانی، دیگر هنرمند نمایش عروسکی به ایسنا گفت: پیکر زنده‌یاد مهرنوش شریعتی فردا در بهشهر، زادگاهش که هم اکنون نیز محل سکونت پدر و مادر اوست، به خاک سپرده می‌شود.

به گفته او، پیکر این هنرمند عصر امروز از بیمارستانی در تهران به بهشهر منتقل می‌شود.

مهرنوش شریعتی، کارگردان، بازی‌دهنده و صداپیشه نمایش عروسکی متولد اول فروردین سال 1358 بود که روز یکم فروردین سال 1401 همزمان با روز تولدش و نیز مقارن با روز نمایش عروسکی درگذشت.

این هنرمند  که درگیر بیماری کرونا شده بود، بر اثر عوارض ناشی از این بیماری از دنیا رفت . او از اواخر هفته گذشته به کما رفت و سرانجام دیروز اول فروردین ماه درگذشت.

بازی‌دهندگی در نمایش‌هایی همچون «ترنج» کار افسانه زمانی، «خواب خورشید» به کارگردانی اکرم صانعی ، «هیچ نبود» و «آخرین گل» به کارگردانی زهره بهروزی نیا، «کچل کفترباز» کار آزاده انصاری، «پری کوچولوی دریایی» کار مریم تیموری، «فیل در تاریکی » و «راز قصه‌ها » کار میترا کریمخانی، «ماهیخوار » به کارگردانی نیلوفر رفیعی، «ننه بینوا » به کارگردانی نازیلا نوریشاد ، «امیر ارسلان نامدار» کار حسین چراغی بخشی از کارنامه هنری اوست. همچنین کارگردانی نمایش «سترون» و عروسک‌گردانی در فیلم سینمایی «گورداله و عمه غولی» به کارگردانی نادره ترکمانی، از دیگر فعالیت‌های هنری او به شمار می‌آید.

او در تلویزیون نیز به عنوان عروسک گردان با مجموعه‌های «لی لی لی حوضک» به کارگردانی رضا فیاضی، «شبکه عروسکی آفتاب» کار هادی حسنعلی، «شاپرک‌ها »کار امین بیاتی و همچنین دو مجموعه عروسکی نوروزی ویژه گروه سنی خردسال به کارگردانی حمید علیزاده همکاری داشته است.

مهرنوش شریعتی سابقه اجرای نمایش عروسکی در کشورهایی همچون فرانسه، یونان، تونس، ترکیه، صربستان، لهستان و … را داشت.

همسر او بهرام بهبهانی، دیگر هنرمند نمایش عروسکی است.

در پی درگذشت این هنرمند، کاظم نظری، مدیر کل هنرهای نمایشی پیامی را منتشر کرد.

به گزارش روابط عمومی اداره کل هنرهای نمایشی در این پیام آمده است :

«به مرگ چاره نجستم که در جهان مانم

‌به عشق زنده شدم تا که جاودان مانم

با کمال اندوه و تاسف  با خبر شدیم ،مسافر نام‌آشنای عرصه هنر و هنرمند متعهّد و تاثیر گذار نمایش های عروسکی  «مهرنوش شریعتی » ، به صحن آرامش ابدی پیوست .

بی‌شک از این پس، می‌توان، تداوم خاطرات  را  در آثاری  متنوّع  و یاد و حافظه‌ی همراهان و دوستان و مخاطبان آثارش، به روشنی گواه گرفت.

فقدانش را به همسر گرامی و خانواده محترمش و نیز خانواده شریف هنرهای نمایشی کشور ،به ویژه  هنرمندان نمایش‌های عروسکی تسلیت عرض کرده و آرامش روح بلندش  را از درگاه خداوند متعال ،مسالت دارم.»

 

ادامه مطلب
تبلیغات

برترین ها